Söz Nasıl Yapılır? Söz Yüzüğü, Tepsisi, Masrafları ve Nişandan Farkı

Söz, iki ailenin evlilik kararını yakın akrabalar önünde kesinleştirdiği küçük törendir: yüzükler takılır, aralarındaki kurdele kesilir, şerbet ya da tatlı ikram edilir ve çoğu ailede nişan tarihi de o gün konuşulur. Kız isteme ile aynı gün yapılabileceği gibi sonraki bir akşama da bırakılabilir. Nişandan farkı ölçeğidir: söz evde ve dar bir çevreyle yapılır, nişan daha kalabalık bir davettir. Aşağıda adım adım akışı, gereken malzemeleri, Kasım 2026 fiyat örneklerini ve söz bozulursa yüzük ve altınların durumunu bulacaksınız.

Söz ile nişan arasındaki fark nedir?

Türk Dil Kurumu sözlüğü söz yüzüğünü “nişanlılık öncesi takılan, sözlülük bağını gösteren yüzük” diye tanımlıyor. Yani gelenekte söz, nişandan önceki ayrı bir aşamadır. Uygulamadaki farkları şöyle özetleyebiliriz:

Bugün bazı aileler sözü ve nişanı tek törende birleştiriyor; “söz nişan” diye aranan törenlerin çoğu da böyle. Hangisini yapacağınız aileler arasındaki anlaşmaya kalmış, ikisinin arasında olması gereken bir süre de yok. Kız isteme sırasının ve konuşma örneklerinin ayrıntısı için kız isteme rehberimize bakabilirsiniz.

Söz, kız isteme ile aynı gün mü yapılır?

İkisi de olur. Kültür Portalı'ndaki Çorum anlatımına göre söz, kız isteme gecesi ya da sonradan kararlaştırılan başka bir akşam kesiliyor; sözden önce “şerbet içme” ya da “kahve içme” denen ikram yapılıyor ve nişan tarihi bu sırada belirleniyor. Çanakkale anlatımında ise kız tarafı ilk gelişte genellikle olumlu yanıt vermiyor, erkek tarafı sonra tekrar geliyor ve “o gün söz kesme günü” oluyor.

Aynı gün yapacaksanız bunu iki aile önceden konuşmalı: yüzük, kurdele ve makas hazır olmalı, kız tarafı da ikramı söz için hazırlamalı. Ayrı bir güne bırakmak ise hazırlık için zaman kazandırır ve kız isteme ziyaretini kısa tutar.

Söz nasıl yapılır? Adım adım akış

1. Tarih ve kişi sayısı belirlenir. Söz çoğunlukla kız evinde yapıldığı için erkek tarafının kaç kişiyle geleceği önceden söylenir.
2. Erkek tarafı gelir. Yüzükler, kurdele ve makas çoğunlukla bir tepside getirilir; çikolata ya da tatlı da eşlik edebilir.
3. Kısa bir konuşma yapılır. Ailenin büyüğü iki gencin kararını ve ailelerin rızasını dile getirir. Uzun bir konuşma gerekmez.
4. Yüzükler takılır. Yüzükler bir kurdeleyle birbirine bağlıdır. Çoğu ailede yüzükleri ve kurdeleyi bir aile büyüğü takar ve keser; bunun yazılı bir kuralı yok, kimin yapacağını önceden kararlaştırın.
5. Kurdele kesilir, iyi dilekler söylenir. Mutlu Özgen'in Tokat'ta yaptığı alan araştırmasına göre kurdele verilen sözü, makas da bu sözün tamamlanması için başlayan süreci temsil eder.
6. Şerbet ya da tatlı ikram edilir. Ardından nişan ve düğün takvimi, takılar ve masraflar konuşulur.

Fotoğraf için yüzük takılma anını, iki ailenin birlikte karesini ve tepsinin yakın çekimini önceden birine hatırlatın. Ev küçükse ya da kalabalık olacaksanız evde nişan düzeni yazısındaki oturma ve masa önerileri söz için de geçerlidir.

Sözde neler yapılır? Yöreye göre örnekler

Sözün adı ve ayrıntıları yöreden yöreye değişir. Kültür Portalı ve akademik çalışmalardan birkaç örnek:

• Sivas: Erkek tarafı babası, 5–10 yakın akraba ve komşu ile köyün ya da mahallenin imamıyla gelir. Söz kesilirken şerbet içilir. Bu sırada kız evinden bardak ya da fincan “çalınır”; ertesi gün geri verilir ve karşılığında ziyafet ya da hediye istenir.
• Antalya: Söz kesme, erkeklerin katıldığı ve dua edilen bir törendir; sonunda limonata ikram edilir. Yüzüğü daha sonra yapılan nişanda kayınvalide takar.
• Gaziantep: Bu aşamaya “söz alma” denir. Yalnız çok yakın akrabalar çağrılır ve hangi takıların alınacağı burada konuşulup anlaşılır.
• Tokat: Kızın annesi “söz şerbeti” sürahisine kırmızı kurdele bağlar, “Allah tamamına erdirsin” denerek şerbet ikram edilir. Sivas, Amasya ve Tokat'ta kesilen kurdelenin parçaları kısmet getirsin diye suyla evdeki bekâr kızlara içirilir.
• Palu (Elazığ): Kırmızı şerbet, yüzükler takılıp söz kesildikten sonra içilir.

Aynı kelime farklı aşamaları da anlatabilir: Antalya'da söz kesimine “şerbet içme” denirken Samsun'da “şerbet” nişanın adıdır. İki aile farklı yörelerdense, kimin hangi adeti beklediğini önceden konuşmak yanlış anlamaları önler.

Söz yüzüğü hangi ele takılır?

Türkiye'de yaygın uygulama söz ve nişan yüzüğünü sağ elin yüzük parmağına takmak, evlendikten sonra sol ele geçirmektir. Bu bir kural değil, alışkanlıktır; resmî bir kaynakta yer almaz.

Söz yüzüğü ile nişan yüzüğü aynı mı?

Gelenekte iki ayrı aşama olsa da ayrı yüzük almak zorunlu değil. Sözde taktığınız alyansı nişanda ve evlilikte kullanabilir, isterseniz geline nişanda ayrıca tektaş ekleyebilirsiniz. Altın yüzüklerin fiyatı gram altın fiyatına göre günden güne değiştiği için fiyatı alışveriş günü kuyumcudan alın. Seçenekler için alyans ve takı firmalarına bakabilirsiniz.

Sözde altın takılır mı?

Yöreye ve aileye göre değişir. Kültür Portalı'ndaki Çanakkale anlatımında sözde bazen takı takıldığı ve buna “küçük nişan” dendiği, asıl takıların ise “büyük nişan”da takıldığı yazıyor. Sivas ve Antalya anlatımlarında takı nişanda takılıyor, Gaziantep'te ise sözde yalnız konuşuluyor. Ailenizde sözde altın takılacaksa kimin ne takacağını önceden konuşun; aşağıdaki hukuk bölümü de bu yüzden önemli.

Söz için ne alınır? Kasım 2026 fiyat örnekleri

Fiyatlar 12 Kasım 2026'da fiyat karşılaştırma sitesi Akakçe'de ve hizmet platformu Armut'ta görünen tutarlardır; satıcıya, modele ve kişi sayısına göre değişir.

Tepsiyi bir kez kullanacaksanız kiralamak ya da aileden ödünç almak çoğu zaman yeterli. İsim baskılı çikolata ve kurdeleyi sipariş etmeden önce isimlerin yazımını ve teslim tarihini yazılı onaylayın; kişiye özel ürünlerde iade çoğu zaman mümkün olmuyor. Çikolata ve hediyelikler için nikâh şekeri ve hediyelik firmalarına, çiçek için çiçekçilere, ev süslemesi için organizasyon firmalarına göz atabilirsiniz.

Söz masrafları kime ait?

Kanunda ya da resmî bir kaynakta bununla ilgili bir kural yok. Pek çok ailede yüzükleri ve tepsiyi erkek tarafı getirir, ikramı ev sahibi olarak kız tarafı hazırlar. Kimin neyi üstleneceğini kız istemede ya da sözden önce konuşmak, sonraki nişan ve düğün masraflarını paylaşmayı da kolaylaştırır. Toplamı görmek için kalemleri ücretsiz bütçe planlayıcıya yazabilirsiniz.

Söz bozulursa yüzük ve altınlar geri verilir mi?

Bu bölüm genel bilgidir, hukuki danışmanlık değildir. Kendi durumunuz için bir avukata danışın.

Türk Medeni Kanunu'nda “söz” kelimesi geçmez; kanun “nişanlanma, evlenme vaadiyle olur” der (madde 118) ve nişanlanmayı bir şekle bağlamaz. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi'nin 4 Ekim 2018 tarihli kararında (E. 2016/22515, K. 2018/9548) ise nişanın hukuken geçerli sayılması için belli bir ritüel içinde yapılması, duyurulması ve aile bireylerinin şahitliğinde gerçekleşmesi aranıyor. Bu yüzden belirleyici olan törenin adı değil, evlenme vaadinin aileler önünde verilip verilmediğidir. Sözün hukuken nişan sayılıp sayılmayacağını doğrudan ele alan bir Yargıtay kararı bulamadık; bu, her olayın kendi koşullarına göre değerlendirilir.

Nişanlılık evlilik dışında bir sebeple biterse, “alışılmışın dışındaki” hediyeler geri istenebilir (madde 122). Hukuk yayınlarında aktarılan Yargıtay kararlarında nişan yüzüğü alışılmış hediye sayılıp iadesi istenemezken, altın, bilezik ve takılar alışılmışın dışında sayılıyor. Bu konudaki dava hakları, nişanlılığın bitmesinden itibaren bir yıl geçince zamanaşımına uğrar (madde 123). Sözde altın takılıyorsa kimin ne taktığını not etmek, olası bir anlaşmazlıkta işinizi kolaylaştırır.

Sözden önce iki aile neyi netleştirmeli?

• Söz, kız isteme ile aynı gün mü, ayrı bir akşam mı yapılacak?
• Erkek tarafından kaç kişi gelecek, ikram ne olacak?
• Yüzükleri, tepsiyi, kurdeleyi ve makası kim getirecek?
• Yüzükleri kim takacak, kurdeleyi kim kesecek, konuşmayı kim yapacak?
• Sözde takı takılacak mı, takılacaksa ne takılacak?
• Nişan ayrı mı yapılacak, yapılacaksa ne zaman ve nerede?
• Fotoğrafları kim çekecek, sosyal medyada paylaşılacak mı?

Nişanı ayrı yapacaksanız davetli listesini ücretsiz misafir listesi aracında tutabilir, davetiyeyi dijital davetiye aracıyla ücretsiz hazırlayabilirsiniz. Mekan için İstanbul'da nişan mekanı seçme rehberine ve restoranlara, nişan kıyafeti için abiye ve nişanlık firmalarına ve nişan elbisesi seçimi yazısına bakabilirsiniz.

Bilgi kontrolü: 12 Kasım 2026. Gelenek örnekleri Kültür Portalı ve akademik çalışmalardan, hukuk bilgisi Türk Medeni Kanunu ve Yargıtay kararlarından, fiyatlar satıcı sayfalarından alındı. Gelenekler aileden aileye değişir; fiyatları satın almadan önce satıcıdan teyit edin.

Kaynaklar

• Türk Dil Kurumu, Güncel Türkçe Sözlük: “söz yüzüğü”, “söz kesmek”, “sözlü” maddeleri
• Kültür Portalı (Kültür ve Turizm Bakanlığı), Kültür Atlası: Çorum “Söz Kesme”, Çanakkale “Evlilik Gelenekleri”, Sivas “Hayatın Dönüm Noktaları: Evlenme”, Antalya “Evlenme Adetleri”, Gaziantep “Düğün Gelenekleri”, Samsun “Evlilik Gelenekleri”
• Mutlu Özgen, “Biçki Dikiş Malzemeleri Etrafında Oluşan Halk Kültürü Uygulamaları”, TÜRÜK Uluslararası Dil, Edebiyat ve Halkbilimi Araştırmaları Dergisi, 2018, sayı 12
• Asef Orucov, “Evlenme Gelenekleri: Palu ve Nahçıvan Yöresi Üzerine Bir Araştırma”, Uluslararası Palu Sempozyumu Bildiriler Kitabı, Fırat Üniversitesi, 2018
• 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu, madde 118–123
• Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, 04.10.2018, E. 2016/22515, K. 2018/9548
• Haluk Burcuoğlu, “Nişanlanmada Şekil Konusu ve Yargıtay İçtihadı”, On İki Levha, 2020
• Akakçe ve Armut fiyat sayfaları, 12 Kasım 2026